Αληθινά εγκλήματα

Οι πνιχτές φωνές μιας ηλικιωμένης γυναίκας που προσπαθούσε να καλέσει απεγνωσμένα σε βοήθεια αναστάτωσαν εκείνη τη νύχτα τους κατοίκους της οδού Τούσα Μπότσαρη, ενός μικρού στενού δρόμου, κάθετου στη Βεΐκου, στο Κουκάκι. Κάποιοι ήξεραν ότι στην ισόγεια φτωχική μονοκατοικία στον αριθμό 9Β ζούσε μόνη της η 82χρονη Αργυρή Θάνου, μια γυναίκα κατάκοιτη, με σοβαρά προβλήματα υγείας. Ειδοποίησαν αμέσως την Αστυνομία, αλλά δεν τόλμησαν να βγουν από τα σπίτια τους. Περίμεναν να έρθει το πρώτο περιπολικό, για να δουν τι είχε συμβεί. Ξημέρωνε Κυριακή 18 Φεβρουαρίου 1996.
Οι αστυνομικοί που έφτασαν λίγο μετά τις 5 μπήκαν με προφυλάξεις στη μονοκατοικία. Προχώρησαν στην κρεβατοκάμαρα και αντίκρισαν έναν νεαρό σκυμμένο πάνω από την ηλικιωμένη γυναίκα που ήταν πεσμένη μπρούμυτα στο πάτωμα, δίπλα στο κρεβάτι της, σφαγμένη με ένα κομμάτι σπασμένου καθρέφτη.
Δεν χρειάστηκαν κάτι περισσότερο για να του περάσουν χειροπέδες και να τον οδηγήσουν στο αστυνομικό τμήμα της περιοχής. Ήταν ο 25χρονος Κύπριος φοιτητής της Νομικής, Μάριος Γεωργίου. Όλα έδειχναν ότι ήταν ο δολοφόνος της γυναίκας. Η εικόνα φαινόταν ξεκάθαρη.
Ο νεαρός επέμενε ότι δεν θυμόταν τίποτα. Αλλά πώς γίνεται ένας άνθρωπος να βρίσκεται μέσα σε ένα σπίτι όπου έχει διαπραχθεί ένα τόσο άγριο έγκλημα και να μην μπορεί να θυμηθεί πώς βρέθηκε εκεί; Μπορεί η μέθη να δημιουργήσει ένα τόσο μεγάλο κενό μνήμης; Ή μήπως κάτι άλλο είχε συμβεί;
Στο πόντκαστ ο δημοσιογράφος Σπύρος Μάλλης, ο οποίος είχε καλύψει το έγκλημα για το ραδιόφωνο του Σκάι, θυμάται τις έρευνες της Αστυνομίας, ενώ η καθηγήτρια Εγκληματολογίας Κέλλυ Ιωάννου και η κλινική ψυχολόγος Τέσσα Χριστοδούλου δίνουν απαντήσεις στα κρίσιμα ερωτήματα που άφησε αναπάντητα η προανάκριση.

Ο 39χρονος Κώστας κατευθυνόταν εκείνη την ημέρα στο δημοτικό σχολείο της κόρης του, στον Νέο Κόσμο, την οποία είχε καιρό να δει. Στην πραγματικότητα, όμως, παρακολουθούσε τη σύζυγό του που είχε εγκαταλείψει το σπιτικό τους στη Ζάκυνθο, παίρνοντας μαζί της τη μικρή, και είχε κάνει δεσμό με έναν άλλο άνδρα στην Αθήνα. Στην προσπάθειά του να την πείσει να γυρίσει κοντά του, έφυγε κι αυτός από το νησί. Νοίκιασε ένα σπίτι στο Περιστέρι και έπιασε δουλειά ως οικοδόμος.
Όταν την είδε «τυχαία» μπροστά του, άρχισε και πάλι τα παρακάλια. Όμως κατάλαβε ότι δεν είχε καμία τύχη. Η Ευσταθία είχε πάρει τις αποφάσεις της. Είχε διαγράψει κάθε σκέψη επιστροφής και του μίλησε απότομα, για να το πάρει απόφαση.
Ήταν 26 Απριλίου 1966, λίγο πριν από τις 6 το απόγευμα, όταν ο Κώστας έκανε μία ακόμη προσπάθεια επαναπροσέγγισης. Πήγε στον Νέο Κοσμο και περίμενε τη στιγμή που η Ευσταθία θα έβγαινε για να πάρει τη μικρή από το σχολείο. Την πέτυχε στην οδό Φραντζή. Την πλησίασε και άρχισε πάλι τα παρακάλια. Εκείνη, όμως, ήταν ανένδοτη. Ο Κώστας δεν έπαιρνε από λόγια. Ήταν αποφασισμένος να την πάρει μαζί του στη Ζάκυνθο. Δεν μπορούσε να αποδεχτεί ότι τον είχε εγκαταλείψει. Οι εμμονές του λειτουργούσαν σαν βραδύκαυστο φιτίλι.
Μιλά η καθηγήτρια Εγκληματολογίας στο Πάντειο Πανεπιστήμιο Έφη Λαμπροπούλου, η οποία απαντά πώς ερμηνεύεται στην Εγκληματολογία η νοοτροπία «ή εγώ θα σε έχω ή κανείς».

Στους πρόποδες του Ψηλορείτη, στα χωριά του Μυλοποτάμου, η λέξη «άβατο» δεν είναι απλώς ένας δημοσιογραφικός χαρακτηρισμός. Για χρόνια, αποτελεί μια πραγματικότητα που όλοι γνωρίζουν, αλλά ελάχιστοι τολμούν να αμφισβητήσουν. Τα όπλα είναι μέρος της καθημερινότητας. Οι μπαλοθιές μπορεί να σημαίνουν γιορτή, αλλά και προειδοποίηση. Οι φυτείες χασίς, κρυμμένες στις πλαγιές του βουνού, οι καταγγελίες για ναρκωτικά, εκβιασμούς και ζωοκλοπές και, κυρίως, η αδυναμία του κράτους να επιβληθεί έχουν δημιουργήσει ένα εκρηκτικό σκηνικό. Και όσοι επιχείρησαν να το αλλάξουν, βρέθηκαν αντιμέτωποι με μια πραγματικότητα πολύ πιο σκληρή απ’ ό,τι φαντάζονταν.
Μέχρι που το πρωί της 5ης Νοεμβρίου του 2007, μια αυτοκινητοπομπή με δεκάδες αστυνομικούς πήρε τον ανηφορικό δρόμο προς τα Ζωνιανά, σε μια αποστολή που υποτίθεται πως θα έδειχνε ότι το κράτος ήταν αποφασισμένο να ξαναπάρει τον έλεγχο στα χέρια του. Όμως, λίγο πριν φτάσουν στην είσοδο του χωριού, τα όπλα «μίλησαν». Και ο ειδικός φρουρός Στάθης Λαζαρίδης δεν επέστρεψε ποτέ στο σπίτι του από εκείνη την επιχείρηση-φιάσκο, όπως χαρακτηρίστηκε.
Στο πόντκαστ μιλούν ο πρόεδρος των ειδικών φρουρών Κρήτης, Χρήστος Τσανακτσίδης, o οποίος ήταν ανάμεσα στα θύματα της επίθεσης των Ζωνιανών, και ο δημοσιογράφος Χάρης Λεοντάκης, που είχε καλύψει τα γεγονότα και τις εκτεταμένες έρευνες που ακολούθησαν για τον τηλεοπτικό σταθμό Alpha.

Το ζευγάρι που πήρε το ταξί του ο οδηγός από την οδό Παπαδιαμαντοπούλου με προορισμό το Κολωνάκι τσακωνόταν έντονα σε όλη τη διαδρομή. Δεν μπορούσε να καταλάβει τον λόγο, καθώς δεν μιλούσαν ελληνικά. Φαινόταν όμως ότι ο έντονος διάλογος, οι φωνές και οι χειρονομίες τους είχαν ερωτικό υπόβαθρο. Λίγο πριν από τα μεσάνυχτα το ταξί έφτασε στην οδό Κανάρη και σταμάτησε έξω από την πολυκατοικία στον αριθμό 5. Η κοπέλα είπε στον οδηγό να περιμένει για λίγο, μέχρι να κλείσει πίσω της την πόρτα της εισόδου, ίσως επειδή διαισθανόταν τον κίνδυνο. Μπήκε στην πολυκατοικία, αλλά την ίδια στιγμή πετάχτηκε έξω και ο κομψός, μελαχρινός άνδρας που τη συνόδευε και την ακολούθησε στην είσοδο, προτού προλάβει να κλείσει την πόρτα. Δευτερόλεπτα αργότερα, ένας πυροβολισμός σήκωσε στο πόδι όλη τη γειτονιά. Ο άγνωστος άνδρας βγήκε στον δρόμο και απομακρύνθηκε τρέχοντας. Ήταν 9 Δεκεμβρίου 1963.
Η 29χρονη Τζούλια Συρεγγέλα ήταν κόρη του γνωστού βιομήχανου Γεωργίου Συρεγγέλα, ιδιοκτήτη της ΕΛΒΥΝ, της Ελληνικής Βιομηχανίας Υπολειμμάτων Νάφθης, που είχε ιδρύσει το 1936 και παρήγε ορυκτέλαια, γράσο, παραφίνη, άσφαλτο και άλλα προϊόντα. Η νεαρή γυναίκα δεν κατάφερε να κρατηθεί στη ζωή για να αποκαλύψει την ταυτότητα του ανθρώπου που την πυροβόλησε, καθώς η σφαίρα προκάλεσε διαμπερές τραύμα στο κεφάλι.

Στα 9 του χρόνια, το αγόρι από το Λευκαντί έδωσε τα πρώτα δείγματα γραφής, «δραπετεύοντας» από την αποθήκη του σχολείου, όπου τον είχε κλείσει η δασκάλα για τιμωρία. Ο Βαγγέλης Ρωχάμης παράτησε το σχολείο μετά τη Γ΄ Δημοτικού και αναζήτησε μεροκάματο στις οικοδομές της Χαλκίδας και αργότερα στην Αθήνα.
Στα 18 του γνώρισε τη φυλακή για 25 μέρες, επειδή δεν είχε χρήματα να εξαγοράσει την ποινή φυλάκισης 3 μηνών που του επιβλήθηκε για κλοπή μοτοποδηλάτου, την οποία ποτέ δεν παραδέχθηκε.
Από τότε οι φυλακές έγιναν το... δεύτερο σπίτι του, απ’ όπου δραπέτευε με χαρακτηριστική άνεση. Μέχρι και από το Πειθαρχείο του Κέντρου Εκπαιδεύσεως Βαρέων Όπλων στο Χαϊδάρι δραπέτευσε, κόβοντας τα κάγκελα, για να περάσει το Πάσχα με τη γυναίκα του, την Αναστασία. Την είχε παντρευτεί στα 18 του. Απέκτησαν δυο κόρες, αλλά και δυο αγόρια που πέθαναν μωρά, γεγονός που, όπως είπε ο ίδιος, επιβάρυνε την ψυχολογική του κατάσταση.
Στον στρατό υπηρέτησε μόλις έξι μήνες ως έφεδρος υπαξιωματικός, προτού πάρει απολυτήριο για ψυχολογικούς λόγους. Δραπέτευσε και δεύτερη φορά από το Τάγμα, για να δει στο μαιευτήριο τη νεογέννητη κόρη του. Ο ίδιος μίλησε για απάνθρωπη συμπεριφορά από κάποιους βαθμοφόρους.
Τα επόμενα χρόνια ο Βαγγέλης Ρωχάμης έχτισε τον μύθο του «Πεταλούδα», όπως τον αποκάλεσαν οι εφημερίδες, λόγω των επανειλημμένων αποδράσεων από τις φυλακές.
Ένα κομμάτι της κοινωνίας τον έβλεπε με συμπάθεια. Για πολλούς ήταν ένας λαϊκός αντιήρωας που ξεγελούσε το σύστημα. Για άλλους, ένας επικίνδυνος εγκληματίας που λήστευε, έκλεβε, αντάλλασσε πυρά με αστυνομικούς, γι’ αυτό δεν θα έπρεπε να εξιδανικεύεται.
Αυτή η διπλή εικόνα τον ακολουθούσε σε όλη του τη ζωή, η οποία ξετυλίγεται σε αυτό το πόντκαστ. Ο ίδιος μιλά για το σύστημα που τον «έσπρωξε» στην παρανομία, ενώ η δικηγόρος Φωτεινή Βερνέζη, που τον εκπροσώπησε σε πολλά δικαστήρια, αναλύει τον χαρακτήρα του «άλλου» Ρωχάμη.